BaşlıcaSiyasət

Türkiyənin başqa çıxış yolu yoxdur. Çin artıq buradadır

 Türk mətbuat vasitələrində  həmin ölkənin Xİ nazirliyi  rəsmisinin  Ermənistana Çindən   göndərilən    humanitar yardım qutuları üzərində  olan yazılarla bağlı bəyanatı  təkzib olunub.Qutular üzərində “Qoy bizim  dostluğumuz Ararat dağı kimi uca, Yantszi çayı qədər uzun olsun” yazılmışdır.

Pekin Ermənistan və Çinin  2   simvollarını, həm  siyasi, həm sivilizasiya baxımıyla  o sətiraltıyla qeyd edib ki, onu erməni xalqının tarixinə   toxunarkən, Çin Prezidenti keçən ilin may ayında Pekində Ermənistanın Baş nazirini qəbul edərkən, siyasi və mədəni olan iki simvolu  həmçinin qeyd səsləndirmişdir.

Ararat dağı barədə  yazını Ankara   nəzərindən yayındıra bilməzdi  həmin ölkənin Xarici işlər nazirliyinin rəsmi nümayəndəsi , Çin səfirinin Çindən gələn qutular üzərində oxşar yazıların olduğunu inkar etdiyini bəyan etmişdir.

Türkiyə mediasında, türk səlahiyyətçisinin  bəyanatını  təkzib etmiş video ilə təqdim olunan material nümayiş  edilmişdir, orada təyyarədən boşaldılan qutular üzərində  həqiqətən  xatırlanan yazılar açıq təsvir olunurdu.

Nəhayət, Yerevan futbol diplomatiyasının böhranlı dövründə Ararat dağını erməni gerbindən sildiyi vaxt olub, amma Yerevan heç vaxt başqa bir ölkəyə Ararat haqqında  nəsə yazmadı ki,  o da həmin ölkə ilə Türkiyə arasında hər hansı bir tarixin yaranmasına səbəb olsun. Üstəlik, Çin məsələsində Yerevan heç vaxt belə ucuz hiyləyə əl atmazdı.

Ankaranın Pekinin artıq Cənubi Qafqazda və Yaxın Şərqdə yeni təhlükəsizlik sistemində aktiv iştirakçı olduğuyla  barışmaqdan başqa çarəsi qalmır.

 Pekinin bölgədəki mövcudluğu əhatəsi ənənəvi oyunçuların, Türkiyə, Rusiya və ya İranın iştirakı qədər deyil və yaxud müxtəlif proqramları ilə ABŞ, Avropa Birliyi qədər deyil, ancaq dinamika baxımından Çin öz ambisiyalarını açıq şəkildə təsvir etdi və bu baxımdan Ermənistanın əsas əhəmiyyətini  dəyərləndirdi .

Bunun yanar sübutu, Yerevanda    qurulan Avrasiya bölgəsində  Moskvadan sonra inşa edilən böyüklüyü ilə ikinci olan Çin səfirliyidir. Əlbəttə ki, burada böyük hesabla  təəccüblü nəsə yoxdur, çünki Ermənistanın bu cür funksional hərbi-siyasi qiymətləndirməsi yalnız Ermənistanın Qafqazdakı postsovet təhlükəsizlik sisteminin keçidi , eyni zamanda əsas memarı olması ilə bağlıdır.

Yeni hadisələrdə  bölgədə  Ermənistansız  başlıca  oyunçulardan birinin  işdə  oynamağı  mümkünsüzdür,Çin yalnız nə ki var onu da protokollaşdırır.

Türkiyəyə o  reallıqla barışmaq qalır  ki, bölgədə artıq  Rusiyadan başqa Çin də  var. Əlbəttə ki, Pekində olan türk ünsürlərinə qarşı xarici və daxili risklərin həssaslığını nəzərə alaraq bu reallıq Ankara üçün o qədər də xoş deyil.

Bu oyun Pekini Qafqazda və Yaxın Şərqdə canlı oyun oynamağa sövq edən bir haldır, çünki bu oyun Türkiyəni məhdudlaşdırmaq üçün bir fürsətdir, ya da başqa sözlə deməli olsaq, türk  faktoru öz xüsusi sərhədləri yanında və ya xüsusi sərhədlərində    təmkinli olmaq imkanıdır.

Daha çox göstər
Back to top button