BaşlıcaSiyasət

Mayın 26-ı Sardarapat döyüşündə qələbə günüdür

Mayın 26-ı Ermənistan üçün yaddaqalan bir gündür – Sardarapat döyüşlərinin qələbə günüdür. Bu döyüş, 198-ci ilin mayın 21-28-də bir tərəfdən nizamlı ordu vəyığma qoşun döyüşçüləri, digər tərfdən Şərqi Ermənistanı girən türk işğalçıları arasında baş verib.

Döyüş Hoktemberyan şəhəri yaxınlığında, Sərdarapat stansiyasının yanında baş tutdu. 1917-ci ildə Oktyabr inqilabının qələbəsindən sonra rus qoşunları I Dünya müharibəsi zamanı Qərbi Ermənistanın azad etdiyi bölgələri tərk etdilər.

Türkiyə, bundan istifadə edərək, yalnız Qərbi Ermənistanı geri almaq deyil, həm də Şərqi Ermənistanı və bütün Zaqafqaziyanı işğal etmək qərarına gəldi.

Türk qoşunları 1917-ci ildə imzalanan atəşkəs razılaşmasını pozaraq, Yerznka, Erzrum, Sariğamiş, Qars, 15 mayda isə Alexandropol (Gümri) şəhərlərinə hücum edərək işğal etdi.

Qafqaz cəbhəsindəki erməni korpusu üç natamam diviziyadan ibarət idi. Ermənilər bir neçə dəfə böyük olan düşmənin təzyiqi ilə geri çəkmək məcburiyyətində qalıb. Vehib paşanın başçılıq etdiyi 100.000 nəfərlik türk ordusuna qarşı əsgər və zabitlərdən ibarət 20.000 nəfərlik erməni qoşunu müqavimət göstərib.

Qoşunların komandiri polkovnik Daniel Bek-Pirumyan idi. Türklər Araks vadisindən qərbdən şərqə, yəni Yerevan istiqamətinə doğru hərəkət edirdilər.

Daniel Bek-Pirumyan onları Ecmiatsin yaxınlarında qarşıladı, bir neçə güclü zərbə ilə məğlub etdi. Türklər geri çəkilib.

Sardarapatın qələbəsinin Ermənistan üçün böyük əhəmiyyəti var idi- Ararat Vadisinin şimal hissəsindəki erməni əhalisi Türk qsoyqırımından xilas etdi, Şərqi Ermənistanın bir qismi isə türklər işğal edə bilməyiblər. Bu qələbələri ilə Erməni dövlətçiliyinin bərpası üçün şərait yaradıldı. 28 may 1918-ci ildə isə Ermənistan Respublikası elan edildi. 26 may 1918-ci ildə Sardarapat Döyüşündə qələbə və türk ordusunun məğlubiyyəti şərəfinə mayın 26-ı anım günü elan edilib. Döyüşün 50-ci ildönümündə, 1968-ci ilin mayında, Sardarapat memarlıq kompleksi açıldı (müəllifi məşhur memar İsraelyandır).

Daha çox göstər
Back to top button