BaşlıcaSiyasət

Zasın Ermənistana səfəri KTMT mövqelərini dəyişəcəkmi?

Kollektiv təhlükəsizlik müqaviləsi təşkilatının baş katibi Stanislav Zasın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti iki günlük səfər ilə Ermənistandadır.

Təşkilatın baş katibi, Xarici işlər nazirinin müavini Armen Qriqoryan və Təhlükəsizlik Şurası idarəsinin rəhbəri Hayk Petrosyanla görüşüb.

Səfərdən gözlənilənlər nıədir? Ermənistana səfərin məqsədi nədir, politologiya dairələrinin bu məsələdə fərqli fikirləri var.

KTMT -nin baş katibi Stanislav Zas KTMT -nin iki diqqətəlayiq bəyanatından sonra Ermənistana səfər edir. Birincisiylə İyulun 4 -də KTMT baş katibi Stanislav Zaselan edib:

Azərbaycanla yeni sərhədin qurulması ilə əlaqədar Ermənistanın Cənubunda vəziyyətin kskinləşməsi “sərhəd hadisəsi” dir və təşkilatın  Kollektiv müdafiə nizamnaməsinin müddəalarına uyğun gəlmir.

Zas, KTMT potensialının yalnız üzv dövlətlərdən birinə təcavüz edildiyi təqdirdə istifadə edildiyini izah etmişdir.

Zas  eləcə də itkilər  və yaralılar  olmadığı üçün Allaha şükür etmişdir. Amma bu açıqlamadan sonra  iyulun 28-də  itkilər və yaralılar oldu.

O zaman Zas güc tətbiqini qəbuledilməz hesab etdi və narahatlığını bildirdi.

Səfərin əsl məqsədi və səfərin  nə vaxt planlaşdırıldığı barədə rəsmi açıqlama verilməyib. Onun Ermənistana səfərinin gündəmində ilk dayanacaq Xarici işlər nazirliyi olub.

 Rəsmi açıqlamaya görə,Xarici işlər nazirinin müavini Armen Qriqoryan Zasa Ermənistanla sərhəddəki vəziyyət barədə məlumat verdi.

Nəticədə Azərbaycan və Ermənistan hərbiçiləri arasında toqquşmalar baş verdi və  ikilər var.

Azərbaycanın Naxicevan ərazisindən mütəmadi olaraq törətdiyi təxribatlar barədə KTMT katibinə məlumat verildi. Artsaxa qarşı Azərbaycan-Türkiyə təcavüzünün nəticələrinə və onlardan irəli gələn təhdidlərə də diqqət yetirildi.

Zas söz verdi ki, KTMT işçi orqanları erməni tərəfinin elan etdiyi önəmlikləri həyata keçirmək üçün hər cür səy göstərəcəklər.

Türkoloq Ruben Safrastyan Zasın hazırda Ermənistana səfər etməsinin bir neçə səbəbini qeyd edib.

“KTMT-nin Ermənistandakı mövqeyi ilə bağlı narazılıqlar var. Hər halda inanmalıyıq ki, KTMT lideri narazılığı müzakirə edəcək və gərginliyi zəiflədəcəkdir”.

Hələ may ayında, Azərbaycan qüvvələrinin ER  suveren ərazisinə girməsindən bir neçə gün sonra, Ermənistan dəstək üçün KTMT -yə müraciət etdi. Lakin KTMT -yə müraciətlər gözlənilən cavabı almadı.

Politoloq Hakob Badalyan  optimist deyil. Zasın səfərinin məqsədləri açıqlanmasa da, bu səfərin KTMT-nin erməni problemlərinə, Ermənistan-Azərbaycan məsələsinə münasibətini dəyişməyəcəyini bildirib.

Hakob Badalian: Zasın Ermənistana niyə səfər etdiyini deyə bilmərik. Doğurdanmı bu işgüzar səfərdir.Çünki  Ermənistanın 2021 -ci ilin sentyabrında  sədrliyi  təhvil alacağı üçün işgüzar səfərdir, yoxsa Yerevana  səfər etməyi zəruri edən aktual bir məsələdir?”.

Bir neçə gün əvvəl Nikol Paşinyan sərhəddə müşahidəçilərin yerləşdirilməsi məsələsini gündəmə gətirdi ki, bu da təşkilata Ermənistan-Azərbaycan sərhədində nələrin baş verdiyini öyrənməyə imkan verəcək.

Və Zas ilə bu mövzunu hansı kontekstdə müzakirə edəcəyimiz bəlli deyil?” – deyərək  Badalyan bildirib.

Politoloqun qənaətincə, KTMT üzvlərinin böyük əksəriyyəti Ermənistanla müqayisədə Azərbaycanla daha ciddi müttəfiq münasibətlərə malikdir.

“Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi fonunda Yerevan KTMT mexanizmləri məsələsini nə qədər çox gündəmə gətirirsə, KTMT bir o qədər namünasib vəziyyətə düşür.

 Təşkilat Azərbaycanla sıx əlaqələri olduğu üçün təhlükəsizlik məsuliyyətini tam olaraq yerinə yetirə bilmir. Digər tərəfdən, Yerevan  bu sualları nə qədər çox gündəmə gətirirsə, çətin vəziyyətdə olan KTMT nə gətirsə də, bəzi suallara cavab verməli olur.

Bəlkə də  səfədə məqsəd  O vəziyyəti Yerevanla  dəqiqləşdirmək istəyir KTMT məsuliyyəti məsələsini daha az səsləndirsin?” – deyərək  Badalyan qeyd edib.

2021 -ci ilin sentyabrında Ermənistan KTMT -yə sədrlik edəcək. Sədrlik edən ölkənin statusu müəyyən təşəbbüslərə icazə verə bilər, lakin təşkilatın siyasəti üzv dövlətlər səviyyəsində hazırlanır. Politoloqun fikrincə, sədr statusu siyasətin dəyişdirilməsinə imkan verəcək bir status deyil.

Amma bu həm də Yerevana daha aktiv və aydın gündəm formalaşdırmağa və bizi maraqlandıran məsələləri daxil etməyə imkan verəcək.

“Təbii ki, bu, KTMT üzv ölkələri üçün diskonfort yaradır. Bu baxımdan,sual  verirəm:  bəlkə Zas Yerevana  ona görə gəlməyibmi ki, oxşar kəskin  suallara getməsin və KTMT üzv  dövlətlər üçün  yöndəmsiz vəziyyəti yaratmamağa inandırmağa çalışıb” – deyərək  Badalyan qeyd edib.

Zasın Ermənistana səfəri KTMT -nin mövqeyini dəyişəcəkmi? Siyasətşünaslıq dairələri hələ də davam edən səfərin nəticələrini gözləyir.

Daha çox göstər
Back to top button