BaşlıcaSiyasət

​ Ekspert:  “Bakı və Ankara Qərb platformalarından fərqli olaraq “3+3” formatını dəstəkləyir”

Bakı və Ankara Qərbin danışıqlar platformalarına zidd olaraq Tehranın Cənubi Qafqazda irəli sürdüyü “3+3” formatını dəstəkləyir.

Bu haqda jurnalistə  müsahibəsində iranşünas Janna Vardanyan deyib.

Onun sözlərinə görə, İranın siyasəti həmişə onun region ölkələri arasında dialoq yolu ilə həllinə yönəlib. 2020-ci il müharibəsindən (44 günlük Artsax müharibəsi – red.) əvvəl də Tehran bunu təkcə Qarabağ kontekstində deyil, həm də digər regional münaqişələr və problemlər kontekstində dəfələrlə qeyd edib.

“Müharibədən sonra Azərbaycan və Türkiyə bu formatın təşəbbüskarı oldular ki, bu da İranın özünü alqışladı. Yadda saxlamaq lazımdır ki, İranın xarici işlər naziri formatı həyata keçirmək üçün regionun 6 ölkəsinə səfər edib”, – Vardanyan bildirib.

Bu formatda cəmi 1 iclas keçirilib, siyasi məsələlər yox, iqtisadi və kommunikasiya blokunun açılması məsələləri gündəliyə salınıb.

İranşünas vurğulayıb ki, İran rəhbərliyinin Tehranda təşkil etməyə çalışdığı 2-ci iclasın gündəliyi hələ məlum deyil. İran tərəfi siyasi məsələlərin müzakirə olunmasını istəyir, amma böyük sual budur ki, Türkiyə, Azərbaycan və Rusiya bunu istəyəcəkmi?

Məncə, onların belə bir istəyi yoxdur” – deyə ekspert bildirib.

Digər tərəfdən, Azərbaycan son vaxtlar Qərbin danışıqlar platformalarından yayınır, regional məsələlərin region ölkələrinin iştirakı ilə həll edilməsi ideyasını dəstəkləyir.

İranşünasın qənaətincə, fikrincə, indi Bakı və Ankaranın özlərinə sərfəli olmayan digər, indiki halda isə Qərb formatlarını neytrallaşdırmaq üçün “3+3” formatını irəli aparacağı istisna edilmir.

Vardanyanın sözlərinə görə, oxşar vəziyyət 2020-ci ildə, Türkiyə və Azərbaycan Minsk Qrupunun formatına zidd olanda baş verib.

“Onlar üçün bu, uğursuzluğa düçar olmaq və ya digər formatları arxa plana keçirmək istədikdə ehtiyat variantdır” – iranşünas izah edib.

Vardanyan Ermənistanla Azərbaycan arasında münasibətlər məsələsinə toxunaraq qeyd edib ki, İran həmişə vasitəçi rolunu oynamağa çalışıb.

İslam Respublikasının fəallığına baxmayaraq, digər ifaçılar bu istəyi bölüşmədilər. Ekspertin fikrincə, söhbət təkcə Türkiyə və Azərbaycandan deyil, həm də Rusiyadan gedir, çünki o, müstəsna vasitəçilik rolunu oynamağa çalışır.

Vardanyanın fikrincə, İsraillə HƏMAS arasında hərbi əməliyyatlar çətin ki, İranın diqqətini Cənubi Qafqazdan yayındırsın. Əgər 2020-ci ilə qədər müharibə zamanı Tehran regiona daha az diqqət yetirirdisə, indi vəziyyət kəskin şəkildə dəyişibdir.

“İran digər istiqamətlərdə nə qədər məşğul olsa da, onun Cənubi Qafqazı gözdən itirməsi ehtimalı azdır. Üstəlik, İranın ekspert icması Fələstində baş verənləri regionumuzla əlaqələndirir, bunun Türkiyə və Azərbaycana bir mesaj olduğunu qeyd edir.

Bu, İranın digər istiqamətlərdə də işini davam etdirməkdədir”. Cənubi Qafqazda da eyni cür müqavimət onları gözləyir” – deyərək Vardanyan bildirib.

O, həmçinin xatırladıb ki, 2022-ci ildə İranda baş verən kütləvi etirazlara baxmayaraq, ölkə hakimiyyəti Azərbaycanla sərhəddə hərbi təlimlər keçirərək, bir daha “əllərini nəbzində saxladıqlarını” nümayiş etdirib.

Bundan əvvəl ER Baş naziri Nikol Paşinyan bəyan etmişdi ki, Yerevan Bakı ilə “3+3” formatı çərçivəsində danışıqlara hazırdır. İndiyədək bu formatda, 2021-ci ilin sonunda Gürcüstansız cəmi bir görüş keçirilib.

Daha çox göstər
Back to top button