BaşlıcaSiyasət

 EİD idarəsinin Ermənistanla Azərbaycan arasında münasibətlərin tənzimlənməsi prosesi və nəticədə əldə olunan razılaşma haqqında bəyanatı

Erməni İnqlab Daşnaktutyun byürosu Ermənistan və Azərbaycan arasında münasibətlərin tənzimlənməsi prosesi və nəticədə əldə olunan razılaşma ilə bağlı bəyanat yayıb.

Bəyanat diqqətinizə təqdim olunur:

 “Ermənistan Respublikası ilə Azərbaycan Respublikası arasında davam edən danışıqlar prosesindən sonra hər iki ölkənin yüksək rütbəli rəsmilərinin bəyanatlarını öyrənərək qeyd edirik ki, müzakirə olunan sənədin razılaşdırılması prosesində Azərbaycan nəyi de-yure konsolidasiya etməyə çalışır.

Artsaxın ilhaqı və Ermənistan Respublikasının bəzi ərazilərinin işğalı baxımından gücdən istifadə və soyqırım aktları vasitəsilə həyata keçirilən etnik təmizləmə yolu ilə  güc təhdidi yolu ilə əldə edilmişdir.

Faktiki olaraq bu sənədlə Azərbaycan Artsax məsələsini bağlamağa çalışır.Üstəlik, Ermənistana qarşı təhdidlər artır, Ermənistan Respublikası öz təhlükəsizliyini, ərazi bütövlüyünü, suverenliyini təmin etmək və nəqliyyat yollarının blokdan çıxarılması üçün heç bir əlavə təminat almır.

Azərbaycanın növbəti düşmən hərəkətlərinin, o cümlədən hərbi təcavüzün qarşısını almaq üçün effektiv mexanizmlər yaradılmır.

Soyqırım aktları ilə aparılan təmizləmə və eyni zamanda Ermənistandan başqa güzəştlər götürmək imkanlarını qoruyub saxlamaq – mahiyyət etibarı ilə Azərbaycan belə bir sənədlə Artsax məsələsini bağlamağa çalışır.

Bundan başqa, Ermənistana qarşı təhdidlər artır, Ermənistan Respublikası öz təhlükəsizliyini, ərazi bütövlüyünü, suverenliyini və nəqliyyat yollarının blokdan çıxarılmasını təmin etmək üçün heç bir əlavə təminat almır, Azərbaycanın gələcək düşmənçilik hərəkətlərinin, o cümlədən hərbi əməliyyatların qarşısının alınması üçün effektiv mexanizmlər yaradılmayıb

Mövcud reallıqlar nəzərə alınmaqla yaradılan şəraitdə milli-dövlət maraqlarının qorunmasına əsaslanan münasibətlərin tənzimlənməsi ən azı aşağıdakı prinsiplər əsasında aparılmalıdır:

1. Etibar mühiti yaratmaq, Azərbaycandan geri çəkilmək. Ermənistan Respublikası ərazisindən gələn əsgərlərin bütün hərbi əsirlərin və həbs edilmiş insanların geri qaytarılması, mövcud humanitar problemlərin həlli və mədəni irsin qorunub saxlanması şərti kimi.

 2. Davamlı sülhün bərqərar olması üçün müqavilənin münasibətləri tənzimləyən, tərəflərin qanuni mənafeyinə hörmətlə yanaşan, müqavilənin predmeti olan bütün məsələlərin həlli yollarını ehtiva edən tam sənəd olması zəruridir.

3. İstənilən saziş erməni xalqının ayrılmaz hüquqlarına xələl gətirməməlidir. Həyati imtiyazlar və çatışmazlıqlar bir kənara qoyulmalı və İran İslam Respublikasının mövcud konstitusiya və hüquq normalarına və diplomatik praktikasına uyğun olaraq maraqlarımızı aydın şəkildə təsbit etməlidir.

 4. Sərhədlərin müəyyən edilməsi üçün əsas Azərbaycan Respublikasının Müstəqil Dövlətlər Birliyinə qoşulması zamanı (24 sentyabr 1993-cü il) faktiki sərhədlər olmalıdır.

İki ölkə arasında demarkasiya və demarkasiya ən yaxşı beynəlxalq təcrübə və normalara uyğun olmalı və “Beynəlxalq Müqavilələr Hüququ üzrə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Vyana Konvensiyası” (1969), “Helsinki Yekun Aktı” (1975) və Xarici İşlər Nazirliyinin Katibliyinə əsaslanmalıdır.

Təhlükəsizlik Təşkilatı və Avropa əməkdaşlığı “Dövlət sərhədlərinin, məsələlərin və təcili həllərin müəyyən edilməsi və müəyyən edilməsi” (2017) bu sənədin konseptual normalarından, o cümlədən güc təhdidi və ya güc tətbiqi nəticəsində yaranan hər hansı beynəlxalq müqavilənin etibarsız və etibarsız olması prinsipi.

5. Suverenliyə heç bir məhdudiyyət qoyulmadan nəqliyyat və digər rabitə vasitələrinin tam və eyni vaxtda bloklanmasının aradan qaldırılması.

6. Artsax məsələsinin yekun siyasi həllinə və Artsax xalqının fundamental hüquqlarının tam şəkildə təsdiqlənməsinə qədər, Artsax ermənilərinin öz vətənlərinə kollektiv, maneəsiz və təhlükəsiz qayıtmaları təmin edilməklə, onların hüquqlarına tam hörmət əsasında etnik təmizləmə nəticəsində sıxışdırılıb və məcburi köçkün ediliblər.

 Qaytarmaq üçün ilkin şərt yerinə yetirilməlidir.

 -Artsaxa müvəqqəti statusun verilməsi, Artsax ermənilərinin beynəlxalq normalarla tam təmin olunmuş mülki və siyasi hüquqlarının təmin edilməsi,

 – Artsax xalqı üçün effektiv təhlükəsizlik təminatlarının, o cümlədən sülhməramlı qüvvələrin yerləşdirilməsi,

– Ermənistanla maneəsiz quru əlaqəsinin təmin edilməsi. Bu prinsiplərə əməl edilmədən imzalanan istənilən sənəd regionda sülhün və sabitliyin bərqərar olmasına kömək etməyəcək, əksinə, problemlərin güc yolu ilə və ya güc tətbiq etməklə hədələmə tarixini təsdiq edəcək”.

Mətn factor.am-ə aiddir.

Daha çox göstər
Back to top button