BaşlıcaSiyasət

Qalan məsələlər üzrə danışıqlar davam etdiriləcək: Mirzoyanla Bayramov Berlində razılığa gəliblər

Ermənistan və Azərbaycan Xarici işlər nazirləri arasında danışıqlar bu gün Berlində davam edib və başa çatıb. ER Xarici işlər nazirliyinin məlumatına görə, nazirlər və onların nümayəndə heyəti “Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh və dövlətlərarası münasibətlərin yaradılması haqqında” ikitərəfli sazişin müddəaları layihəsini müzakirə ediblər.

Qalan məsələlər üzrə müzakirənin davam etdirilməsi ilə bağlı qarşılıqlı razılıq əldə olunub. Digər təfərrüatlar verilmir. Sülh müqaviləsi üzrə Ermənistan-Azərbaycan müzakirələri təxminən 8 aylıq fasilədən sonra bərpa olunub.

Nazirlər Almaniyanın Xarici işlər naziri Analena Berbok ilə ikitərəfli və üçtərəfli formatda görüşüblər. Almaniyanın Xarici işlər naziri sabit sülhə nail olmaq imkanının olduğuna ümid etdiyini bildirib.

Bu günlərdə üçtərəfli görüşdən sonra yalnız Almaniyanın Xarici işlər naziri mətbuata qısa açıqlama verdi və orada bölgədə sabit sülhün bərqərar olması ehtimalının olduğunu bildirdi.

Analena Burbokun çıxışından bir hissəni sitat gətirək.

“Bu məqsədə çatmaq üçün göstərdiyiniz cəsarətə görə sizi və hökumətlərinizi təbrik edirəm”.

İrəli getmək əsl öhdəlik və qətiyyət tələb edir. Berlindəki danışıqlar iki həftə əvvəl Münhendə başlayan “məhsuldar müzakirələrin” davamı olmalıdır. Odur ki, sülh danışıqları mümkün qədər tez başa çatmalıdır”.

Almaniya Ermənistanla Azərbaycan arasında həll olunmamış məsələləri sülh yolu ilə və güc tətbiq etmədən həll etməyə çalışır. Ona görə də sülh danışıqlarının tez bir zamanda başa çatdırılması çox vacibdir”.

Bununla belə, ekspertlər Berlində Xarici işlər nazirlərinin danışıqlarından çox şey gözləmirlər. Qafqaz üzrə ekspert Karen İgityan danışıqlardan iki gün əvvəl Əliyevin təhdidlərini xatırlayır.

O, qeyd edir ki, güc təhdidi Azərbaycanın yeganə oyun kartıdır və danışıqlarda onun istisna edilməsi prinsipi müzakirə olunmur.

Qafqazşünasın  fikrincə, Bakının vasitəçisiz ikitərəfli danışıqların tərəfdarı olmasının səbəbi məhz budur.

   “Üçüncü tərəf deyə bilər: bir dəqiqə gözləyin, siz qeyri-bərabər şəraitdə danışırsınız, mənə  təzyiq edirsiniz edirsiniz, gəlin bu məqamı da təstiq edək ki, sizin güc tətbiq etməyə haqqınız yoxdur. Biz görürük ki, orada yoxdur. Yəni bütün prosesin özü qanunsuzdur, çünki təzyiqlə alınan  hər hansı bir sənəd qanunsuzdur”.

Berlindəki üçtərəfli görüşdən əvvəl Almaniyanın Xarici işlər naziri Analena Berbok Ermənistan və Azərbaycanın Xarici işlər nazirləri ilə ikitərəfli görüşlər keçirib.

Bayramov əmin edib ki, Bakı regionda sülh və nizamlanma proqramının irəliləyişində qətiyyətlə doludur. O, Ermənistan Konstitusiyasında, qanunlarında və hüquqi-siyasi proseslərdə Azərbaycana qarşı ərazi iddialarının olduğunu da bildirib.

ER Xarici işlər nazirliyinin mətbuat katibi Ani Badalyan özünün X səhifəsində Berbok-Mirzoyan ikitərəfli görüşü barədə məlumat verib. “Ermənistanın Xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan almaniyalı həmkarı Analena Burboka Ermənistanın Ermənistan-Azərbaycan dövlətlərarası münasibətlərinin tənzimlənməsində əsas məsələlərə yanaşmalarını təqdim edib və bu, görüşün yekunlarına dair qəbul edilmiş bəyanatda da öz əksini tapıb.

2023-cü ilin oktyabrında Qranadada keçirilmiş dördtərəfli görüş, o cümlədən 1991-ci ildə sərhədlərin delimitasiyası prosesi Alma-Ata Bəyannaməsi, eləcə də suverenlik və yurisdiksiyaya hörmət, qarşılıqlılıq və bərabərlik prinsipləri əsasında regional infrastrukturun kilidinin açılmasının həyata keçirilməsi baxımından qəbul edilib.

Almaniya Qranadada keçirilən dördtərəfli görüşün iştirakçısı kimi Ermənistan üçün bu üç mühüm prinsipi imzaladı. Buna görə də Ermənistan Berlində Xarici işlər nazirlərinin görüşünün keçirilməsinə razılıq verdi.

Ermənistan tərəfinin gözləntilərinə bir qədər işıq salan Nikol Paşinyan bu günlərdə bu barədə açıqlama verib. “Yəni Berlində başqa heç bir siyasi məzmun müzakirə oluna bilməz. Hansısa vasitəçi bunu bu çərçivədən çıxarmağa cəhd edərsə, bu, bizim üçün qəbuledilməzdir.

Çünki bu, sülh deyil, vasitəçilik deməkdir, ümumilikdə sülh arxitekturasının məhv edilməsində vasitəçilik deməkdir. Təbii ki, bunun nəticəsi yaxşı olmayacaq, amma hər şeyə rəğmən, sülh əldə olunmasa və ya danışıqlar prosesi dalana dirənərsə, nəticələr eyni olacaq”.

Almaniya Qranadada keçirilən dördtərəfli görüşün iştirakçısı kimi Ermənistan üçün bu üç mühüm prinsipi imzaladı. Məhz buna görə də Ermənistan Berlində Xarici işlər nazirlərinin görüşünün keçirilməsinə razılıq verib.

Bu günlərdə Nikol Paşinyan buna aydınlıq gətirərək, erməni tərəfinin gözləntilərinə bir qədər işıq saçdı. “Başqa sözlə, Berlində başqa heç bir siyasi məzmun müzakirə oluna bilməz. Əgər hansısa vasitəçi onu bu çərçivədən çıxarmağa çalışırsa, bu, bizim üçün qəbuledilməzdir.

 Çünki bu, sülh deyil, vasitəçilik deməkdir, bütövlükdə dünya memarlığının dağılmasında vasitəçilik deməkdir. Təbii ki, bunun nəticəsi yaxşı olmayacaq, amma nə olursa olsun, sülh əldə olunmasa və ya danışıqlar prosesi dalana dirənərsə, nəticələr eyni olacaq”.

Paşinyanın sözlərinə görə, Ermənistan açıq şəkildə deyir ki, bu üç prinsipi tanıyan ölkələr və ya təşkilatlar Ermənistan da onların vasitəçiliyini qəbul edə bilər.

Onu da qeyd etmək yerinə düşər ki, Avropa Birliyinin Xarici siyasət xidmətinin rəhbəri Cozef Borrel Avropa Parlamentinin sessiyasında Ermənistan-Azərbaycan münasibətlərinin tənzimlənməsi prosesindən danışıb və Avropa Birliyinin qəti öhdəliyinin dəyişməz olaraq qaldığını vurğulayıb.

“Biz iki ölkənin suverenliyi, sərhədlərinin toxunulmazlığı və ərazi bütövlüyünün tanınması prinsiplərinə əsaslanan sabit sülhü dəstəkləməyə hazırıq” – deyən Borel, hər hansı güc tətbiqini və ya onun tətbiqi ilə bağlı hədə-qorxuları rədd etdiklərini və bunu davam etdirdiklərini qeyd edib.

 O, münaqişələrin sülh yolu ilə həllini dəstəkləyir. Borelin sözlərinə görə, hazırda AB-nin önəmli məsələsi  Ermənistanın çevikliyini gücləndirmək və Ermənistanın öz xarici siyasət seçimlərini müstəqil şəkildə həyata keçirə bilməsini təmin etməkdir.

Onu da xatırladaq ki, Almaniya kansleri Nikol Paşinyanın vasitəçiliyi ilə Ermənistanın Baş naziri ilə Azərbaycan prezidenti arasında Münhendə keçirilən üçtərəfli görüşdən sonra Mirzoyan-Bayramov görüşü elan edilmişdi və İlham Əliyev də analoji bəyanatla çıxış etmişdi.

 Bildirilib ki, yaxın vaxtlarda sərhədlərin demarkasiyası məsələləri üzrə komissiyaların iclası da keçiriləcəkdir.

Daha çox göstər
Back to top button