BaşlıcaSiyasət

Euractiv: “Azərbaycanda COP29 ərəfəsində siyasi ictimaiyyətə təzyiqlər güclənir”

Bakı ən böyük beynəlxalq iqlim sammiti olan COP29-a ev sahibliyi etməyə hazırlaşarkən, Azərbaycan hökuməti vətəndaş cəmiyyətinin qalıqlarına təzyiqi gücləndirib –deyə  Euractiv yazır.

Azərbaycanın 2023-cü ilin dekabrında COP29-a ev sahibliyi etmək qərarı ölkədə korrupsiyanın yüksək səviyyəsi, insan hüquqlarının pis vəziyyəti, qalıq yanacaqlardan sarsılmaz asılılıq və məhdud emissiyaların azaldılması proqramları ilə bağlı ciddi narahatlıqlar yaradıb.

Neft və qaz hasilatı Azərbaycanın ixracının təxminən 90%-ni, dövlət büdcəsinin isə 60%-ni təşkil edir. Dövlətə məxsus enerji şirkəti Sokar, Sosial və İqlim Müqayisələri üzrə Qlobal Alyans tərəfindən neft və qaz sənayesində ən pis yerdədir.

Miçiqan Universitetinin tarix üzrə fəxri professoru, Cənubi Qafqaz xalqlarının problemləri üzrə ekspert Ronald Sun Azərbaycan hakimiyyətinin repressiv xarakterini vurğulayır.

O, qeyd edib ki, Freedom House-un insan haqları miqyasına görə, Azərbaycan COP28-ə ev sahibliyi edən Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən də daha avtoritardır. “Azərbaycan heç bir partiyalı dövlət deyil. Bu, bir nəfərin və ya bir ailənin vəziyyətidir” – deyə məlumatda bildirilir.

Prezident İlham Əliyev hökuməti gözlənilənlərin əksinə olaraq Bakıda yüksək səviyyəli sammit ərəfəsində müstəqil mediaya, vətəndaş cəmiyyətinə və fəallara qarşı təzyiqləri gücləndirdi.

2023-cü ilin noyabrında “Abzas Media”nın baş direktoru Ülvi Həsənli “ölkəyə valyuta keçirtmək üçün sui-qəsd təşkil etmək” ittihamı ilə həbs edilib.

Abzas media komandasına qarşı qaçaqmalçılıq ittihamı ilə cinayət işi açılıb, hazırda şirkətin 6 əməkdaşı həbs edilib.

Bu arada Azərbaycan Xarici İşlər nazirliyi ABŞ, Almaniya və Fransa diplomatlarını “Absas Media” vasitəsi ilə qanunsuz maliyyə əməliyyatlarında iştirak etməkdə ittiham edərək çağırıb.

“YouTube” teleşirkətinin “13-cü telekanalı”nın direktoru Əziz Orucevi noyabrın 29-da həbs edilib və könüllü tikintidə ittiham olunub, onu 3 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzası gözləyir.

Həbs dalğası 2024-cü ilin martında Azərbaycanın tanınmış media eksperti, “Toplum” teleşirkətinin təsisçisi Ələsgər Məmədlinin qaçaqmalçılıq ittihamı ilə həbs edilməsi ilə davam edib.

Bundan əlavə, məhkəmə oxşar ittihamlarla 4 Topflum jurnalistini 4 ay müddətinə həbs edib.

Bundan başqa, “Üçüncü Respublika Platforması” demokratik qrupunun idarə heyətinin üzvləri Akif Qurbanov və Ruslan İzatlı qaçaqmalçılıq ittihamı ilə həbs edilib.

Meclis.info müdafiə təşəbbüsünün təsisçisi İmran Əliyev aprelin 18-də Bakı hava limanında qaçaqmalçılıq ittihamı ilə həbs edilib.

Digər demokratiya tərəfdarı, keçmiş siyasi məhbus, Seçkilərin Monitorinqi və Demokratiyanın Araşdırma Mərkəzinin (SMDM) rəhbəri Anar Məmmədli aprelin 29-da həbs edilib.

İlham Əliyev Almaniya kansleri Olaf Şoltsla keçirdiyi mətbuat konfransında davam edən repressiyalara haqq qazandırıb.

“Əgər xaricdən qeyri-qanuni vəsait alan media platforması varsa və bununla bağlı araşdırma aparılırsa, bu o demək deyil ki, Azərbaycanda media azad deyil” – deyə Azərbaycan prezidenti vurğulayıb.

Son 20 ildə Azərbaycanda demokratik prinsiplərə və söz azadlığına hörmətlə bağlı beynəlxalq reytinqdə davamlı eniş müşahidə olunur. 2024-cü ildə Freedom House Azərbaycanı “azad olmayan” ölkələr sırasına daxil edərək, Dünya Azadlıq İndeksində 100 baldan 7 bal toplayıb.

Ölkə hazırda Sərhədsiz Reportyorların illik mətbuat azadlığı indeksində 180 ölkə arasında 164-cü yerdədir.

Repressiyalar təkcə müstəqil media və qeyri-hökumət təşkilatları ilə məhdudlaşmır. May ayında Birləşmiş Ştatların Beynəlxalq Dini Azadlıq Komissiyası (USCIRF) ABŞ Dövlət Departamentinə Bakının dini etiqad azadlığının sistematik, davamlı və kobud şəkildə pozulmasına görə Azərbaycanı “xüsusi narahatlıq doğuran ölkə” kimi təyin etməyi tövsiyə edib.

Siyasi məhbusların son siyahısına əsasən, 254 nəfər siyasi motivlərlə cəzalandırılıb.

Bu arada Azərbaycanın dövlət mediası qonşu Gürcüstanda “Xarici agentlər qanunu”na qarşı təklif edilən etiraza görə Qərbi günahlandırır.

Bu KİV-in məlumatına görə, hakim partiya “Gürcü arzusu” ölkənin suverenliyini qorumaq üçün mübarizə apararkən, Qərb Gürcüstandan inqilabi texnologiyaların Azərbaycana və digər ölkələrə ötürülməsi üçün sipər kimi istifadə etməyə çalışır.

Azərbaycan hakimiyyətinin xaricdən maliyyələşməni və xarici donorların ölkədəki fəaliyyətini məhdudlaşdırmaq üçün illərdir QHT qanunvericiliyinə düzəlişlər etdiyini nəzərə alsaq, hökumətyönlü medianın reaksiyası təəccüblü deyil.

Yerli və beynəlxalq təşkilatların dəfələrlə etdiyi çağırışların əksinə olaraq, Bakı hakimiyyəti çoxsəviyyəli qeydiyyatı ləğv etməyib.

Daha çox göstər
Back to top button