Ermənistanın Cənubi Qafqazda “3+3” regional əməkdaşlıq platformasına qoşulub-qoşulmaması ilə bağlı erməni politoloqlar arasında ziddiyyətli fikirlər var. “Armenpress”in məlumatına görə, politoloq Garik Keryan hesab edir ki, Ermənistan regional təcriddən çıxmaq üçün “3+3” danışıqlar formatında iştirak etməli, qonşu dövlətlərlə, o cümlədən Türkiyə və Azərbaycanla birgə yaşamağın yolunu tapmalıdır. Türkşünas Ruben Safrastyanın fikrincə, “3+3” əməkdaşlıq platforması Ermənistan üçün Ermənistan-Rusiya-Azərbaycan üçtərəfli danışıqlarından və ATƏT-in Minsk qrupunun himayəsi altında aparılan danışıqlar prosesindən daha çox əlverişsizdir.
ER Milli Elmlər Akademiyasının akademiki, türkşünas Ruben Safrastyanın sözlərinə görə, o, Ermənistanın “3+3”də iştirakından heç bir fayda görmür. Digər tərəfdən, türkoloq hesab edir ki, əgər Ermənistan üçün strateji məsələləri, ilk növbədə, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllini Minsk Qrupu həmsədrlərindən həmin platformaya daşımağa cəhd edilməsə, “3+3” formatından böyük zərər olmayacaq. Onun sözlərinə görə, bu platformanın gələcəyi və onun həyata keçirilməsi perspektivi sual altındadır.
Türkiyə prezidenti Ərdoğan və Azərbaycan prezidenti Əliyevin “3+3” təşəbbüsünün 2020-ci ildə Artsaxda açdıqları müharibənin nəticələrini təsdiq etmək və status kvonu saxlamaq üçün irəli sürülüb-sürülməməsinə dair suala toxunan türkoloq Ruben Safrastyan bildirib ki, əslində bu belədir və Türkiyənin təşəbbüsüdür.
Üstəlik, bu, birinci hal deyil. Safrastyan xatırladıb ki, 2008-ci ilin avqustunda Cənubi Osetiya və Abxaziyada qısamüddətli Rusiya-Gürcüstan müharibəsi baş verəndə Türkiyənin o vaxtkı baş naziri Rəcəb Tayyib Ərdoğan Moskvaya gedərək “Sabitlik və Əməkdaşlıq üçün Qafqaz Platforması”nı işə salmaq təşəbbüsünü irəli sürdü və Rusiya bunu ciddi qəbul etmədi.
Lakin bu gün vəziyyət dəyişib.
Türkşünasın fikrincə, Rusiyanın “3+3”ə qoşulmağa razı olmasının digər səbəbi Qərbi regional işlərdən kənarlaşdırmaq istəyidir. Türkiyə isə öz növbəsində, Ruben Safrastyanın əmin olduğu kimi, Rusiyanın Qərbi ilə ikili oyun oynayır, bir tərəfdən Moskva ilə əməkdaşlıq edir, regionda təsirini genişləndirir, digər tərəfdən isə Qərb müttəfiqlərini inandırır ki, o, bölgədə Qərbi təmsil edir.
Digər böyük oyunçu İranın “3+3”də iştirakına gəlincə, Ruben Safrastyanın fikrincə, Tehran üçün bu platformada önəmli olan odur ki, o, Qərbin olmadığı bir prosesə girir və geosiyasi baxımdan buradakı rolunu bir daha təsdiqləmək imkanı əldə edir.
Gürcüstanın iştirakına gəlincə, politoloq Garik Keryanın fikrincə, gürcü tərəfinin imtinasının əsas səbəbi onun Qərbin müttəfiqi olması və “3+3” formatında Qərbin geosiyasi oyunçularının olmamasıdır. Və belə çıxır ki, “3+3” Gürcüstanın imtinasından sonra “3+3-1”ə çevrilir.
