Rusiya hökuməti Kapanda baş konsulluğun açılması ilə bağlı razılaşmanı təsdiq edib. Müvafiq sərəncamı artıq RF Baş naziri Mixail Mişustin imzalayıb.
Maraqlıdır ki, Rusiyanın Kapanda konsulluğunun açılması ilə bağlı razılaşma Ermənistan-Rusiya münasibətlərinin gərgin mərhələsində təsdiqlənir.
Beləliklə, Rusiya Kapanda konsulluq açan ikinci ölkə oldu. Birincisi İrandır.Qeyd edək ki, AB-nin də oxşar niyyəti var. Syünikdəki konsulluqlar hansı problemləri həll edəcək
Əlavə təhlükəsizlik amillərinə çevriləcək, yoxsa Ermənistan üçün yeni risklərmi yaradacaqdır? Mütəxəssislər bu məsələlərdə fərqli fikirdədir.
Hələ bu ilin mayında Rusiya Syünik vilayətində konsulluq açacağını bəyan edib. Rusiya diplomatları işlərin təşkili üçün sentyabrda Ermənistana gəliblər.
Bu gün də məlum olub ki, Rusiya hökuməti bu məsələ ilə bağlı Ermənistan-Rusiya razılaşmasını təsdiq edib.
Beləliklə, Rusiyanın Kapandakı Baş Konsulluğu Ermənistanda ikinci olacaq. Birincisi Gümrüdədir. Qeyd edək ki, oktyabrın sonunda Xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan Rusiya tərəfinin Kapanda konsulluq açmaq təklifi verdiyini, Ermənistanın isə buna razılıq verdiyini açıqlamışdı.
Maraqlıdır ki, bütün bunlar Ermənistanla Rusiya arasında gərginlik mərhələsində baş verir. Mirzoyan bu günlərdə parlamentdə Ermənistan-Rusiya münasibətlərinin vəziyyəti barədə danışıb.
“Bu görünəndir, bu münasibətlərdə bəzi problemlər mövcuddur. Bizi çox şey qane etmir, bir çox şeylərə təəccüblənirik. Anladığım qədər, Rusiya Federasiyasında da eyni münasibət var.
Əminik ki, rusiyalı həmkarlarımızın təəccübünə səbəb müxtəlif mediada və başqa yerlərdə gördüyümüz siyasətin nəticəsidir. Amma bu uzun hekayədir. Bu ayrı bir mövzudur.
Demək istəyirəm ki, bizim burada problemləri konstruktiv müzakirə etmək, anlamaq, həll etmək və dostcasına, tərəfdaşlıq şəraitində irəliləməkdən başqa mövqeyimiz yoxdur. Biz bu istiqamətdə işləyirik və bunun uğurlu olacağına ümid edirik. Təbii ki, dediklərim xarici əlaqələr sahəsindədir, bir tərəfdən asılı deyil”.
Rusiyanın Kapanda konsulluğunun açılmasının ikitərəfli addımlardan biri kimi yuxarıda qeyd olunan məntiq çərçivəsində nə dərəcədə uyğunlaşacağını zaman göstərəcək.
Qeyd edək ki, bu təşəbbüs mayın 25-də Moskvada keçirilən görüş zamanı iki ölkə liderləri tərəfindən bəyənilib. Rusiyanın Kapanda konsulluğunun açılması sadələşdirilmiş qaydada həyata keçirilir.
RF Xarici işlər nazirliyinin rəsmiləri daha öncə bəyan etmişdilər ki, Ermənistanın bu strateji əhəmiyyətli regionunun təhlükəsizliyinə töhfə vermək naminə sürətli hərəkət etmək lazımdır.
Ekspertlərin fikrincə, Moskvanın Ermənistanın Cənubunda diplomatik mövcudluğunu artırmaq qərarı heç də diplomatik deyil, siyasi sahədədir.
İranın Baş Konsulluğu 21 oktyabr 2022-ci il tarixindən etibarən Kafan şəhərində fəaliyyət göstərir və AB-nin müşahidə missiyası bu il avqustun 2-də baza açıb. Politoloq Robert Ğevondyan qeyd edir ki, hazırda Syünk bütün geosiyasi ifaçılar arasında böyük maraq doğurur.
“Mənim qənaətimcə, istənilən diversifikasiyanın Ermənistan üçün müəyyən əhəmiyyəti var və təhlükəsizlik baxımından müəyyən dəyər daşıya bilər”.
Ekspertlərin müşahidələri bu proseslərlə bağlı aydın deyil: konsulluqlar təhlükəsizliyi gücləndirmək və qorumaq üçün alətə çevriləcək, yoxsa bununla belə, özləri ilə yeni risklərmi gətirəcəklər?
Politoloq Suren Petrosyan: “Bunun təhlükəsizliklə heç bir əlaqəsi yoxdur, əksinə. Başqa sözlə, münaqişə nöqtəsi rəvan şəkildə Artsaxdan Sünikə köçürülür. Syünik çox uzun müddət qalmalı olan mübahisəli nöqtəyə çevrilir. Busa, təbii ki, milli təhlükəsizliyə əsas təhdid, əsas problemdir”.
Bununla belə, politoloq Robert Ğevondyan qeyd edir:
“Biz nəzərə almalıyıq və unutmamalıyıq ki, tərəflərin də bir-birini tarazlaşdırmaqda marağı var. Və bu maraqlar indiki halda bizim təhlükəsizlik maraqlarımızla üst-üstə düşür”.
Bununla belə, ekspertlər razılaşır ki, maraqlar daima deyil ki, üst-üstə düşür.
Üstəlik, geosiyasi proseslərə görə, hazırda burada dərin münaqişə ehtimalı daha böyükdür və konsulluqlar sadəcə olaraq, təsir imkanlarının genişlənməsi üçün bir nömrəli hüquqi, formal və diplomatik strukturlardır.
