Okampo: “BMT-nin İşçi Qrupu Ruben Vardanyanla bağlı qərarını ləğv etməlidir”
Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin ilk prokuroru Luis Moreno Okampo BMT-nin Şəxslərin Qeyri-qanuni Həbsinə dair İşçi Qrupu (UN WGAD) tərəfindən 2025-ci il fevralın 17-də verilmiş 46/2024 saylı rəyinə ekspert rəyi təqdim edib və bu rəyin dürüstlüyünə ciddi şübhə yaradan maraqların toqquşması faktını aşkar edib.
Qrup nəticəyə gəlmişdi ki, Ruben Vardanyanın Azərbaycanda həbs olunması qeyri-ixtiyari deyil. Okampo ekspert rəyi ilə maraqların toqquşmasının mövcudluğunu əsaslandıraraq qeyd edir ki, WGAD-in hazırkı sədri Ganna Yudkivska Equity Law Firm-un partnyorudur və həmin şirkət Ukraynada Azərbaycanın Dövlət Neft Şirkəti–nin (SOCAR) maraqlarını təmsil edir.
Luis Moreno Okampo, WGAD-in hazırkı sədr-rəyiçi, ukraynalı hüquqşünas xanım Ganna Yudkivskanın ədalətliliyi ilə bağlı açıq mənbələr əsasında araşdırma aparıb.
“Ganna Yudkivska İşçi Qrupuna Azərbaycana qarşı irəli sürülən bütün işlərdə məsləhət görməməli idi. Onun maraqlarının toqquşması var ki, bu da onun Equity Law Firm-də fəal tərəfdaş olması ilə bağlıdır.
Həmin şirkət illərdir ki, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Neft Şirkətinə (SOCAR) hüquqi xidmətlər göstərir. Bu, onunla Azərbaycan hökuməti arasında birbaşa maliyyə əlaqəsinin mövcudluğunu təsdiqləyir ki, həmin hökumət də bu işdə tərəf kimi çıxış edir” – deyə Okampo ekspert rəyi ilə bildirir.
O, izah edir ki, bu vəziyyət Davranış Qaydalarına və BMT-nin digər tənzimləmələrinə ziddir, hansı ki, maliyyə maraqları BMT-nin funksiyaları ilə üst-üstə düşdükdə özünütəcrid tələb edir:
“Yudkivskanın bu rolunu açıqlamaqda və ya müvafiq işlərdən çəkinməkdə acizliyi WGAD-in iş metodlarının 5-ci maddəsinin pozulmasıdır; həmin maddə maraqların toqquşması hallarına görə özünütəcridi tələb edi”.
Okampo Ganna Yudkivskanın günahlandırılan korrupsiyada ittiham olunan ukraynalı siyasi xadim olan həyat yoldaşının Azərbaycana olan şəxsi və siyasi yaxın əlaqələrindən də bəhs edib.
“Bu şəraitlər işığında, uyğun tədbir kimi WGAD-nin 46/2024 saylı Rəyi qüvvədən salması və ilkin şikayətçiyə yenidən WGAD tərəfindən de novo prinsiplərlə hazırlanacaq yeni müraciət təqdim etməsi məqsədyönlü olardı” – deyə Okampo nəticədə bildirir.
O, qeyd edir ki, şəffaflıq və hesabatlılıq üçün və nəzərə alaraq ki, İşçi Qrupun nüfuzu risk altındadır, qrupun bu ittihamlara açıq cavab verə bilməsi mümkündür.
“Əlavə müraciət olmadan WGAD həmin işin necə idarə olunduğu, iş üzrə raportyorun kim olduğu və necə seçildiyi, Ganna Yudkivskanın işçi qrupunun üzvlərinə və OHCHR heyətinə hüquq şirkətinin Azərbaycan hökumətinin maraqlarını təmsil etdiyini açıqlayıb-açıqlamaması barədə əlavə məlumat verə bilər və əgər belə açıqlama olunubsa, işçi qrupun bu maraqların toqquşmasını nəzərə almadan Yudkivskaya Azərbaycana aid işlərə qatılmağa icazə verib-verməməsi barədə açıqlama verə bilər”.
