Beynəlxalq münasibətlər, xüsusən də silah ticarəti məsələlərində mürəkkəbdir. İsrail, Ermənistanın Israel Aerospace Industries (IAI) şirkəti tərəfindən hazırlanmış “kamikadze” dronunun öz variantını təqdim etməsi ilə narahat vəziyyətə düşüb.
Bu vəziyyət onun ən yaxın müsəlman müttəfiqi olan Azərbaycanı qəzəbləndirib. İsrail nəşri “Globes” bu barədə yazır.
225 düyün və cərrahi dəqiqlik
“Harop” kamikadze PUA-sı təsir edici imkanlara malikdir: 200 kilometr uçuş məsafəsi, doqquz saata qədər uçuş müddəti və 15.000 fut yüksəklikdə 225 düyün maksimal sürət.
Təxminən 16 kiloqram partlayıcı daşıya bilən PUA yüksək dəqiqliyə malikdir və şaquli və üfüqi bucaqlardan hücum edə bilər.
Qeyd olunur ki, 2020-ci ildə Dağlıq Qarabağdakı İkinci Müharibədə IAI tərəfindən istehsal edilən “Harop” Azərbaycanın Ermənistan üzərində qələbəsinin rəmzinə çevrilmişdi.
İsrail texnoloji bilikləri sızdırılıbmı?
Eyni zamanda qeyd edilir ki, Hindistan İsrail müdafiə sənayesinin əsas müştərisi olaraq qalır. 2020-2024-cü illər arasında Hindistanın alışları İsrailin müdafiə ixracının təxminən 34%-ni təşkil edib.
Stokholm Beynəlxalq Sülh Araşdırmaları İnstitutunun (SIPRI) məlumatına görə, bu müqavilələrin dəyəri təxminən 20,5 milyard dollar dəyərində qiymətləndirilir.
Hindistanla əməkdaşlığın əsas problemi Baş nazir Narendra Modinin “Hindistanda istehsal et” siyasətidir. Bu siyasət xarici şirkətləri istehsal xətlərini və texnoloji biliklərini Hindistana ötürməyə çağırır.
Bu yolla Hindistan idxalçıdan müstəqil müdafiə ixracatçısına çevrilir və bəzi hallarda İsrailin maraqları ilə rəqabət aparır, indi Ermənistanda olduğu kimi.
“Harop” Hindistan ordusunun döyüş xidmətindədir. Ötən ilin mayında Pakistan əleyhinə əməliyyat zamanı hindlilər İsrail PUA-sını geniş miqyasda yerləşdirmişdilər.
Daha sonra, 2025-ci ilin oktyabrında Ermənistanın “Davaro” şirkəti “Harop”un dəqiq surəti olan “Dragonfly-3” PUA-sını təqdim etdi.
Media orqanının məlumatına görə, hind əlaqəsi ötən həftə Nyu-Delhidən bir nümayəndə heyətinin Ermənistana səfər edərək yeni PUA-nı daha ətraflı şəkildə izləməsi ilə aydınlaşıb.
“Dragonfly 3”ün qanad açıqlığı 3000 millimetr, maksimum uçuş çəkisi 42 kiloqram, yükdaşıma qabiliyyəti isə 5 kiloqramdır.
“Davaro”nun məlumatına görə, PUA bir saat havada qala, saatda 126 kilometr sürətlə uça və 120 kilometrə qədər məsafədə fəaliyyət göstərə bilər.
İsrail müdafiə sənayesində yüksək vəzifəli bir rəhbər “Globes”ə bildirib ki, onun fikrincə, texnoloji biliklər Ermənistana Hindistandan çatıb.
Eyni zamanda, “Globes” Azərbaycanın vəziyyətdən dərindən narazı olduğunu öyrənib, çünki belə strateji vasitənin Ermənistan tərəfindən əldə edilməsi onun təhlükəsizliyi üçün birbaşa təhlükədir.
IAI şirkəti yaranmış vəziyyətə reaksiya verib. “Israel Aerospace Industries məqalədə qeyd olunan qiymətləndirmələri tanımır və onların bir hissəsi deyil.
Israel Aerospace Industries bütün beynəlxalq əməkdaşlıqlarında, o cümlədən Hindistanda əməkdaşlıq çərçivəsində, yalnız qanuna və Müdafiə Nazirliyinin Müdafiə İxracına Nəzarət Agentliyinin (DECA) təlimatlarına uyğun olaraq fəaliyyət göstərir” – deyə açıqlamada bildirilir.
Mənbə: factor.am
