Pyer Kazale: “Ermənistan və Azərbaycanla NATO münasibətlərini inkişaf etdirməyə başlayırıq”
NATO, Gürcüstanla uzunmüddətli əməkdaşlığını qoruyaraq, eyni zamanda Ermənistan və Azərbaycanla tərəfdaşlığını dərinləşdirir.
Bu, Ukraynada Rusiyanın apardığı müharibə fonunda İttifaqın Cənubi Qafqazda sürətlə dəyişən təhlükəsizlik dinamikasına necə uyğunlaşdığını anlamağa imkan yaradır.
Independence Avenue Media-nın baş redaktoru Ia Meurmişvililə müsahibəsində NATO-nun Əməliyyatlar Şöbəsinin Müdafiə və Təhlükəsizlik Əməkdaşlığı üzrə direktoru Pyer Kazale, İttifaqın siyasi uyğunlaşmanı məcbur etmədən, xüsusilə Ermənistan, Azərbaycan və Gürcüstanla müdafiə qabiliyyətlərini gücləndirmək üçün necə əməkdaşlıq etdiyini izah etdi.
Qafqazla başlayaq: Ermənistan və Azərbaycan
SUAL: _ – NATO Baş Katibinin müavini cəmi bir neçə ay əvvəl regiona səfər etdi və görünür ki, İttifaq daxilində bu iki ölkə ilə bağlı yeni bir impuls var.
NATO bu ölkələrə müdafiə qabiliyyətlərini yaxşılaşdırmaq və İttifaqla ümumi əməkdaşlıq qurmaqda kömək etmək üçün hansı proqram və üsullardan istifadə edir?
CAVAB: – – Tarixən Qafqaz NATO üçün böyük maraq doğuran region olub. Burada digər ölkələr də var – məsələn, birbaşa qonşu olan Türkiyə.
Qafqazın üç ölkəsi – Gürcüstan, Ermənistan və Azərbaycan – NATO-nun müxtəlif ölkələri ilə möhkəm əlaqələr saxlayır. Buna görə də, İttifaq həmişə bu regionla maraqlanıb və bu dövlətlərlə əməkdaşlıq etməyə çalışıb.
Ermənistan və Azərbaycana gəldikdə, qeyd etdiyiniz kimi, Baş Katibin müavini Radmila Şekerinskaya yaxınlarda regiona səfər etdi.
Hər iki ölkəni ziyarət etdi. Bu, İttifaqın hər iki ölkə ilə, eləcə də Gürcüstanla münasibətlərinə nə qədər əhəmiyyət verdiyini göstərir.
Bu ölkələrlə praktiki əməkdaşlığa gəldikdə isə:
Gürcüstanla əməkdaşlığı illər boyu inkişaf etdirdik və bu, xüsusilə Gürcüstanın müdafiə qüvvələri ilə çox dərin münasibətlərdir. İttifaq bu əməkdaşlığı yüksək qiymətləndirir.
Ermənistan və Azərbaycanla münasibətlər daha aşağı səviyyədə idi. Lakin indi biz onları inkişaf etdirməyə başlayırıq və bu iki ölkə ilə daha dərin əməkdaşlıq imkanlarını araşdırırıq.
Siz müdafiə qabiliyyətindən bəhs etdiniz. Müdafiə qabiliyyətləri NATO-nun bütün ölkələri və tərəfdaşlarımız üçün vacibdir. Ona görə də, onların özlərini necə daha yaxşı qoruyacaqlarını başa düşmək vacibdir – hətta genişmiqyaslı münaqişə və ya hücum olmasa belə.
Bu gün dünyada kibertəhlükələr, enerji infrastrukturuna hücumlar və dezinformasiya kimi çoxlu təhdidlər var.
Əgər biz ittifaq və tərəfdaşlar kimi birlikdə işləsək, bu təhdidlərə qarşı təhlükəsizliyimizi gücləndirə bilərik.
SUAL:– Ermənistanda yaxınlarda seçkilər olacaq. Ölkə Rusiyadan uzaqlaşır və NATO-ya yaxınlaşır. İttifaq ənənəvi müdafiə və hibrid təhdidlərə qarşı Ermənistana hansı hərbi yardım proqramları təqdim edir?
CAVAB: – Bizim Ermənistanla əməkdaşlıq üçün çoxlu imkanlarımız var. Lakin dərhal qeyd etmək istəyirəm ki, hər hansı bir tərəfdaşla əməkdaşlığımız NATO-nun maraqlarına, həmçinin həmin ölkənin arzularına və maraqlarına uyğun olmalıdır.
Buna görə də, heç bir tərəfdaşa əməkdaşlığı məcbur etmirik və Ermənistan da istisna deyil.
Biz erməni rəsmi şəxsləri ilə müntəzəm olaraq əməkdaşlıq sahələrini müzakirə edirik. Hazırda, məsələn, müdafiə təhsili sahəsində yaxşı əməkdaşlıq qurmuşuq:
Ermənistanın Müdafiə nazirliyi və Silahlı Qüvvələri ilə təhsil sahəsində yaxşı işləyən bir proqramımız var.
Həmçinin korrupsiyaya qarşı mübarizə və müdafiə və milli təhlükəsizlik sahələrində şəffaflığın təmin edilməsi üçün bir proqram həyata keçiririk.
Gələcəkdə Ermənistanla bu kimi əməkdaşlıq sahələrini daha da genişləndirə bilərik.
SUAL: – Qafqaz ölkələri arasında birgə əməkdaşlıq planlaşdırırsınızmı, yoxsa biz buna hələ hazır deyilik?
CAVAB: – Bu istiqamətdə daha çox iş görmək üçün böyük ümid bəsləyirəm. Son illərdə ən azı iki Qafqaz ölkəsi arasında müxtəlif formatlarda əməkdaşlıq qurduq.
Məsələn, “Sülh və Təhlükəsizlik üçün Elm” proqramı çərçivəsində NATO üzvü ölkələr və tərəfdaşlar arasında birgə tədqiqat layihələrimiz var. Burada müxtəlif tərəfdaşlar arasında əməkdaşlıq yarada bilərik.
Nəhayət, Qafqaz coğrafi baxımdan nisbətən kiçik bir regiondur. Əgər ölkələri daha sıx əməkdaşlıq üçün birləşdirməyin yollarını tapa bilsək, bu əla olardı. Məsələn, Gürcüstan gələcəkdə bunun üçün yaxşı bir platforma ola bilər.
Mətn factor.am-ə məxsusdur.
