Artsax Respublikasının XİN Şuşinin erməni əhalisinin qırğınlarının 102-ci ildönümü ilə bağlı bəyanat yayıb. Bəyanatda xüsusilə deyilir: “Bu gün biz Şuşi şəhərinin erməni əhalisinin kütləvi qırğınlarının günahsız qurbanlarının qarşısında başımıza əyirik. Qırğınlar 102 il əvvəl 1920-ci il martın 22-26-da yeni qurulmuş Azərbaycanın Demokratik Respublikası tərəfindən törədilib. On minlərlə insan Azərbaycanın ambisiyaları ilə törədilmiş bu dəhşətli cinayətin qurbanı oldu, onların bir çoxu vəhşicəsinə öldürüldü, qalanları isə öz yurd-yuvasından didərgin salındı. Artsaxın paytaxtı və tarixi və mədəni mərkəzi olan Şuşinin böyük hissəsi tamamilə dağıdılmış və 20-ci əsrin ortalarına qədər xarabalıqlar içində qalmışdır.
Türk zabit və emissarlarının fəal iştirak etdiyi Şuşi qətliamı pantürkizm ideologiyasının həyata keçirilməsi kontekstində Erməni Soyqırımını Şərqi Ermənistana köçürmək üçün növbəti cəhd idi.
Bu dəhşətli faciə öz qəddarlığı ilə Azərbaycan hakimiyyətinin Artsaxa, erməni xalqına qarşı real məqsədlərini göstərdi. Bu, nəinki Şuşinin demoqrafiyasını dəyişdirdi, həm də şəhərin ab-havasında silinməz iz buraxdı, sonrakı prosesləri əvvəlcədən müəyyənləşdirdi.
Təxminən 70 il sonra Azərbaycan hakimiyyəti yenidən öz arsenalının sınanmış alətinə əl atdı: Sumqayıt, Bakı, Qandzak (Kirovabad) və keçmiş Azərbaycan SSR-in digər yaşayış məntəqələrində kütləvi qırğınlar, günahsız ermənilərin deportasiyası təşkil olunub.
2020-ci ildə faciə yenidən təkrarlandı. Artsax Respublikasına qarşı başlayan 44 günlük təcavüz zamanı Azərbaycan Şuşini işğal etdi və bu, ermənilərin şəhərdən çıxarılmasına səbəb oldu.
1920-ci ildə olduğu kimi, 2020-ci ildə də Azərbaycan nəinki Şuşi şəhərinin erməni əhalisini, bütün Artsax əhalisini məhv etməyə, həm də onun tarixini, mədəniyyətini, ruhunu məhv etməyə çalışırdı. Azərbaycan bu gün də öz strategiyasına sadiq qalmaqda davam edir.
Bununla belə, Artsaxla qırılmaz şəkildə bağlı olan Şuşinin erməni ruhunu məhv etmək mümkün deyil. 1992-ci ilin mayında yenidən doğuldu və yenidən doğulacaq”.
