44 günlük müharibə nəticəsində köçkün düşmüş ailələrin mənzil problemini həll etmək üçün Artsaxın müxtəlif bölgələrində yeni rayonlar tikilir.
Artsax Respublikasının prezidenti Arayik Harutyunyanın bu yaxınlarda bəyan etdiyi kimi, artıq 3000 mənzilin və fərdi evlərin tikintisinə başlanılıb və ümumi proqramda 7000 evin tikintisi nəzərdə tutulub.
Artsax Respublikasının şəhərsalma nazirinin müavini Aram Qasparyan jurnalistlə söhbətində bildirib ki, İvanyan, Hovsepavan, Astğaşen, Noraqyuğ, Xnatsax, Ayqestan, Dahrav, Qırmızı bazar, Martunidə yeni rayonlar tikilir, bəziləri isə abadlaşdırılacaq.
Tikintilər 2022-ci ilin sonuna qədər qalanları isə 2023-cü ildə istifadəyə veriləcək. İnfrastruktur və iş problemlərinin həllini asanlaşdırmaq üçün icmalara bitişik yeni məhəllələrin salınması qərara alındı.
Mənzil proqramları Artsax dövlət büdcəsinin, “Hayastan” Ümumerməni Fondu-nun, xeyriyyə təşkilatlarının və özəl şirkətlərin köməyi ilə həyata keçirilir.
Aram Qasparyan İvanyan icmasının ərazisində yeni salınmış rayonlardan birini təqdim edib.
“Burada 15 3 mərtəbəli yaşayış binası, ümumilikdə 70 hər cür şəraiti olan mənzil tikilir. Binaların dəyəri təxminən 4,5 milyard dramdır, lakin bu məbləğə abadlıq işləri, kanalizasiya, su xətlərinin çəkilməsi, yollar və digər infrastruktur.
Rayon 8 tikinti şirkəti tərəfindən tikilir və işçi qüvvəsi həm Artsaxdan, həm də Ermənistandandır.Binaların zirzəmiləri olacaq, lazım gələrsə, sığınacaq kimi də xidmət göstərəcəkdir” – deyə Qasparyan bildirib.
İvanyan icmasının ərazisində iki-dörd otaqlı fərdi ev tikilir.
“Hər fərdi evdə 1200 m2 torpaq sahəsi olacaq ki, sakinlər bağçılıqla məşğul olsunlar. Fərdi evlərdə əsasən Uğtasar (Əsgəran rayonunun Uğtasar icması Azərbaycan tərəfindən işğal olunub – K qrupu) sakinləri məskunlaşacaq.
107 fərdi evdən 86-sı “Hayastan” Ümumerməni Fondu-nun, 21-i isə Artsax dövlət büdcəsinin vəsaiti ilə tikilir” – deyərək Qasparyan qeyd edib.
Artsax Respublikasının şəhərsalma nazirinin müavini vurğulayıb ki, mənzil tikintisi proqramlarının icrası davamlı olacaq.
“Əsgəran rayonunun icmalarında (məsələn, Xaçmaçda), Mardakert rayonunun icmalarında yaxın vaxtlarda yeni məhəllələrin tikintisinə başlanılacaq.
Yəni, mənzil tikintisi proqramları davamlı olacaq, layihələri işləyəcəyik. Pul olarsa, yeni rayonların tikintisinə başlayacağıq” – deyə Qasparyan vurğulayıb.
“Karvan” tikinti şirkətinin nümayəndəsi, fəhlə Murad Şahbazyan inşaatçıların 400-700 min dram maaş aldığını qeyd edib.
“Biz bir ildir ki, Artsaxda tikinti işləri aparırıq. Biz layihələri keyfiyyətlə sürətlə həyata keçirə bilirik. “Biz inşaatçılar üçün bütün lazımi şəraiti yaratmışıq”, – Şahbazyan əlavə edib.
Əsgəran rayonu administrasiyasının rəhbəri Hamlet Apresyanın sözlərinə görə, Əsgəran rayonunun əksər icmalarında yeni məhəllələr salınır.
“Mənzillər ilk növbədə məcburi köçkünlərə, həlak olmuş azadlıq döyüşçülərinin ailələrinə, eləcə də birinci dərəcəli əlillərə veriləcək. Artsax ətrafında proseslərin necə olmasından asılı olmayaraq, biz öz torpağımıza möhkəm bağlıyıq. biz heç yerə getmirik və mənzil də bu ilkin şərtlərdən biridir.“Gedəcək yerimiz yoxdur; Məqsədlərimizə çatana qədər sona qədər mübarizə aparacağıq”, – Apresyan vurğulayıb.
Bu gün Əsgəran rayon icra başçısının Azərbaycanla sülhə nail olmağın necə mümkün olmasından xəbəri yoxdur.
“Biz heç vaxt Artsaxın Azərbaycanın bir hissəsi olması fikrini qəbul etməyəcəyik. Bundan söhbət gedə bilməz. Bizim mövqeyimiz aydındır, bu, sövdələşmə məsələsi deyil.
Nə qədər ki, Azərbaycan yüksək səviyyədə anti-erməniçilik siyasəti aparır, necə o ölkə sizi daim məhv etməyə çalışırsa onunla dostluq edib dinc yaşaya bilərsinizmi?
Qaraqluxda baş verən son hadisələr sübut etdi ki, bizim əhalimiz Artsaxı tərk etmək fikrində deyil.Biz hamımız birləşmiş qüvvələrlə Sosial məsələləri nəzərə alaraq cəbhə xəttinə getmişdik. “Bizim gedəcək başqa yerimiz yoxdur” – deyə Apresyan vurğulayıb.
Stepanakert sakini, 70 yaşlı Roma Arakelyan uzun illərdir tikinti sektorunda çalışır. O, bütün ömrünü yaşayıb, Artsaxda yaşayır və həyatını doğma yurdundan kənarda təsəvvür edə bilmir.
“Mən 70 yaşlı kişiyəm, Qarabağda yaşamışam və Qarabağda da öləcəyəm. Ailəm, hamımız, iki oğlum, qızım və nəvələrim Artsaxda qalmışıq”- deyə Arakelyan bildirib.
Stepanakert sakini Qaqik Adamyan 12 ildir krançı işləyir, “Dörd günlük aprel döyüşləri”ndə və 44 günlük müharibələrdə iştirak edib.
Suriya əsilli erməni Poqos Ter-Nersesyan Azərbaycanın 44 günlük müharibə zamanı Artsaxın Kovsak qəsəbəsinə köçürülüb. Poqos Ter-Nersesyan ailəsi ilə birlikdə Əsgəran rayonunun Patara icmasına köçməli olub.
“Vətənpərvərlik məni Suriyadan bura gətirdi. Artıq üçüncü müharibəni görürəm, sanki məni təqib edir. Zəngəlanda (Kövsəkan – qrup ․) müharibədən əvvəl həyat çox gözəl idi, sürmüşəm, əkmişəm, işləmişəm, sülh şəraitində yaşayırdıq ․
Biz Azərbaycanla yaşamağa hazır deyilik, onlarla yaşaya bilmərik və Artsax Azərbaycanın bir hissəsi ola bilməz. Sizcə ayrılacağıq? Bura mənim vətənimdir, ata-baba yurdumdur, nə edim, Suriyada doğulmuşam, burada millətimizin qanı tökülüb.
Biz Artsaxı qurmaq, birlikdə yaşamaq və inkişaf etdirmək üçün doğulmuşuq. Mən axı bu torpağı necə tərk edim?”- deyə Ter-Nerseyan yekunlaşdırıb.
