Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh danışıqları dalana dirəndiyi bir vaxtda istər Dağlıq Qarabağda, istərsə də iki ölkə arasında ümumi sərhəddə zorakılığın baş verməsi ehtimalı getdikcə artmaqdadır.
Bütün bunlara axmayaraq, Azərbaycanın tammiqyaslı hərbi əməliyyatı və ya İranın münaqişədə birbaşa etməsiə ehtimal cüzi olaraq qalır.
Oxşar fikirlə Stratfor analitik mərkəzinin ekspertləri belə qənaətə gəliblər.
Onların qənaətincə, Azərbaycanın hərəkətləri və Ermənistanın xəbərdarlıqları gərginliyin artmasından xəbər verir ki, bu da danışıqlar prosesinin təhlükədə olduğunu göstərir.
“Azərbaycan yəqin ki, kiçik miqyaslı atəşkəs pozuntularına, Dağlıq Qarabağ və ya Ermənistan-Azərbaycan sərhədi boyunca taktiki cəhətdən əlverişli əraziləri ələ keçirməyə və bu kimi hərəkətlərə əl atacaq.
Son zamanlar aqressiv hərəkətlərinə baxmayaraq, Azərbaycanın genişmiqyaslı hərbi əməliyyata başlaması ehtimalı azdır, çünki bu daha az xərc tələb edən üsullar Bakıya məqsədlərinə çatmağa imkan yarada bilər:
Hər dəfə bəzi mövqeləri ələ keçirən Azərbaycan qüvvələri, hətta bu ərazi qələbələri faktiki təmas xəttini cəmi bir neçə metr irəliləsə belə öz taktiki mövqelərini təkmilləşdirir” – deyə mətbu qeyd edib.
Qeyd olunur ki, sonuncu ölümyağdıran eskalasiya zamanı, 2022-ci ilin sentyabrında erməni tərəfi KTMT-yə Ermənistanın ərazi bütövlüyünü bərpa etmək və Azərbaycan qoşunlarının onun suveren ərazisindən çıxarılmasını təmin etmək üçün müraciət edib.
Müəlliflərin fikrincə, Rusiyanın başçılıq etdiyi müttəfiqlik adekvat cavab verə bilmədi və bu, Ermənistanla növbəti genişmiqyaslı müharibə, eləcə də beynəlxalq qınaq (və mümkün sanksiyalar) riski olmadan Azərbaycan hökumətinin danışıqlar rıçaqlarını artırdı.
Son vaxtlarda AB müşahidəçilərinin sərhədin Ermənistan tərəfinə yerləşdirilməsi Azərbaycanı genişmiqyaslı hücumundan çəkindirə bilər. Qeyd olunur ki, Ermənistan tərəfi lazım gələrsə, onların mandatını uzada bilər.
“Son həftələrdə Ermənistan Azərbaycanın ən yaxın müttəfiqi olan qonşu Türkiyə ilə münasibətlərin normallaşdırılmasında irəliləyiş əldə edib.
Ermənistan və Türkiyə ikitərəfli əlaqələri bərpa etmək üçün bu cür səylər Azərbaycanı sülh danışıqlarında həddindən artıq tələblər irəli sürməkdən çəkindirmək üçün istifadə edə biləcəkləri təsir vasitələridir.
Ermənistan və Türkiyə üçün ikitərəfli münasibətləri bərpa etmək naminə bu cür səylər Azərbaycanı sülh danışıqlarında həddindən artıq tələblər irəli sürməkdən çəkindirmək üçün istifadə edə biləcəkləri rıçaqdır.
Çünki Bakı Ermənistan-Türkiyə münasibətlərinin normallaşdırılması üçün istənilən addımın münaqişənin sona çatmasını və razılaşma şərti olmasını üstün tutur.
Ermənistanla öz münaqişəsini dayandıranrazılaşmanı imzalamağı üstün tutur” – deyərək analitik mərkəzinin ekspertləri qeyd ediblər.
Onların qiymətləndirməsinə görə, İran iki ölkə arasında onsuz da yüksək gərginliyi saxlayaraq, Azərbaycanı cilovlamaq məqsədi daşıyan hərəkətlərini davam etdirəcək.
“İran 2020-ci ildə Azərbaycan tərəfindən atəşkəs sazişinin dəfələrlə pozulmasından narahatdır, Rusiya-Ukrayna münaqişəsi səbəbindən Dağlıq Qarabağda Rusiya sülhməramlılarının reputasiyasının aşağı düşməsi, həmçinin Azərbaycanın qəsblərindən Rusiyanın Ermənistanı qorumaq öhdəliyinə inamın itirilməsidir” – deyə məqalədə qeyd olunub.
