Radar Armenia-nın həmsöhbəti Şahan Qantaharyandır.
Sual – Ermənistan bütün səviyyələrdə KTMT sammitində iştirak etməyib. Lukaşenko bəyan edib ki, əgər problemləri həll etmək istəyirlərsə, bunu demarşlarla deyil, danışıqlar yolu ilə etməlidirlər. Ermənistan doğrudanmı demarş edir və bu görüşlərdə iştirak etməməklə nə qazanır?
Cavab – Məsələ ondadır ki, KTMT Azərbaycanın Ermənistanın suveren ərazilərini işğal etməsinə siyasi qiymət verməyib. Üstəlik, Azərbaycan qoşunlarının işğal olunmuş ərazilərdən çıxarılması üçün heç bir addım atmayıb.
Bununla belə, bu məsələ nəinki açıq şəkildə qaldırılmalı, həm də Rusiya Federasiyası ilə razılaşdırılmalıdır. Bu məsələ həll olunmayana qədər delimitasiya prosesinin başlandığını elan etmək olmaz. başqa sözlə, Azərbaycan qoşunları Ermənistanın suveren ərazilərindən çıxarılana qədər bunu etmək olmaz..
Lukaşenkoya gəlincə, qeyd edirik ki, Belarus Prezidenti öz üslubunu dəyişib. Əvvəllər o, istehzalı tonda danışırdısa, indi məsələləri danışıqlar yolu ilə həll etməyin vacibliyini vurğulayır.
Sual – Rusiya tərəfi ümid edir ki, Ermənistan öz xarici siyasi vektorunu dəyişməyəcək və Rusiyanın müttəfiqi olaraq qalacaq. Bu bəyanatın sətiraltında nə var?
Cavab – Rəsmi Moskva rəsmiləri tərəfindən ziddiyyətli bəyanatlar verilir. Zaxarova vektor dəyişikliyinin ilkin şərtlərindən danışırdı. Bu Halbuki dəyişməyəcəyinə ümid etdiklərini bildirib. Ermənistanla münasibətləri normal saxlamaq və onları aradan qaldırmamaq kimi müəyyən tendensiya nəzərə çarpır.
Sual – Rusiya Prezidentinin köməkçisi Yuri Uşakov da bildirdi ki, Nikol Paşinyanın MDB və Aİİ-nin Sankt-Peterburqda keçiriləcək iclaslarında iştirakını gözləyirlər, xüsusən də birliyə sədrlik Ermənistana keçdiyi üçün. Ermənistan da bu görüşlərdən imtina edərsə, hansı proseslər baş verə bilər?
Cavab – Ermənistan həqiqətən də KTMT üzvlüyünü dondurub. MDB-yə gəlincə, eyni münasibətin olacağını düşünmürəm, çünki Alma Ata bəyannaməsində sərhədlərin delimitasiyası prosesinin başlanğıc nöqtəsi kimi Yerevan vurğulanır.
Aİİ-da iştirakı hazırda Ermənistana iqtisadi üstünlüklər verir. KTMT məsələsində də vəziyyət eyni deyil. Amma məsələlərin dərinləşməsi təbii olaraq Ermənistanın digər strukturlardakı statusuna da təsir edəcək.
Sual – Azərbaycan prezidenti yenidən sülh müqaviləsinin imzalanmasından danışdı və qeyd etdi ki, Ermənistanla Azərbaycan arasında “Sülh müqaviləsi”nin imzalanmasına artıq heç bir maneə yoxdur. Əliyev bu cür bəyanatlarla hansı məsələni həll etməyə çalışır?
Cavab – Əliyev məsuliyyəti Yerevanın üzərinə yıxmağa çalışır. Bu Bakının ənənəvi xəttidir. Bütün maneələrin aradan qaldırıldığını düşünmürəm. Zəmanət və ya vasitəçilik baxımından əsas maneə alət üzrə beynəlxalq konsensusun olmamasıdır.
Sual – Doğrudanmı Ermənistan və Azərbaycan sülh müqaviləsi imzalamağa yaxındırlar?
Cavab – Sırf deklarativdir, bəli. Nə qədər ki, Azərbaycan qoşunları Ermənistanın suveren ərazilərini işğal edəcək, sülh danışıqlarının uğurlu olacağını düşünmürəm. Lakin bir daha deyirəm, əsas maneə vasitəçi və zamin statusunun qəbul edilməsi baxımından əsas ifaçılar arasında mövcud fikir ayrılıqlarıdır.
