Radar Armenia-nın həmsöhbəti Şahan Qantaharyandır.
Sual – Ermənistan bütün səviyyələrdə KTMT sammitində iştirak etməyib. Lukaşenko bəyan edib ki, əgər problemləri həll etmək istəyirlərsə, bunu demarşlarla deyil, danışıqlar yolu ilə etməlidirlər. Ermənistan doğrudanmı demarş edir və yəni bu görüşlərdə iştirak etməməklə nə qazanır?
Cavab – Məsələ ondadır ki, KTMT Azərbaycanın Ermənistanın suveren ərazilərini işğal etməsinə siyasi qiymət verməyib. Üstəlik, Azərbaycan qoşunlarının işğal olunmuş ərazilərdən çıxarılması istiqamətində heç bir addım atmadı.
Ancaq bu, deklarativ şəkildə şəkildə nəinki yalnız ucadan səsləndirilməlidir, həm də Rusiya Federasiyası ilə danışıqlar aparılmalıdır.
Bu məsələ həll olunmamış ,başqa sözlə desək, Azərbaycan qoşunlarının Ermənistanın suveren ərazilərindən çıxarılmasından əvvəl delimitasiya prosesinin başlandığını elan etmək olmaz.
Lukaşenkoya gəlincə, qeyd edək ki, Belarus Prezidenti üslub dəyişikliyi qəbul edib. Əvvəllər kinayəli tonda danışırdısa, indi məsələlərin danışıqlar yolu ilə həll olunmasının imperativ olduğunu vurğulayır.
Sual – Rusiya tərəfi ümid edir ki, Ermənistan öz xarici siyasi vektorunu dəyişməyəcək və RF-nın müttəfiqi olaraq qalacaq. Bu bəyanatın sətiraltında nə var?
Cavab – Rəsmi Moskva rəsmiləri tərəfindən ziddiyyətli bəyanatlar verilir. Zaxarova vektor dəyişikliyinin ilkin şərtlərindən danışırdı.
Halbuki Peskov Ermənistanın xarici siyasi vektorunu dəyişməyəcəyinə ümid etdiklərini bildirib. Ermənistanla münasibətləri normal saxlamaq və onları aradan qaldırmamaq kimi müəyyən tendensiya nəzərə çarpır.
Sual – RF Prezidentinin köməkçisi Yuri Uşakov da bildirdi ki, Nikol Paşinyanın MDB və Aİİ-nin Sankt-Peterburqda keçiriləcək iclaslarında iştirakını gözləyirlər, xüsusən də birliyə sədrlik Ermənistana keçdiyi üçün. Ermənistan da bu görüşlərdən imtina edərsə, sizcə hansı proseslər baş verə bilər?
Cavab – Ermənistan həqiqətən də KTMT üzvlüyünü dondurub. MDB-yə gəlincə, eyni münasibətin olacağını düşünmürəm, çünki Alma Ata bəyannaməsində sərhədlərin delimitasiyası prosesinin başlanğıc nöqtəsi kimi Yerevan vurğulanır və sonsuz ona istinad edir.
Aİİ-də iştirak hazırda Ermənistana iqtisadi üstünlüklər verir. KTMT məsələsində də vəziyyət eyni deyil. Amma məsələlərin dərinləşməsi təbii olaraq Ermənistanın digər strukturlardakı statusuna da təsir edəcəkdir.
Sual – Azərbaycan prezidenti yenidən sülh müqaviləsinin imzalanmasından danışdı və qeyd etdi ki, Ermənistanla Azərbaycan arasında “Sülh müqaviləsi”nin imzalanmasına artıq heç bir maneə yoxdur. Siazcə Əliyev bu cür bəyanatlarla hansı məsələni həll etməyə çalışır?
Cavab – Əliyev məsuliyyəti İrəvanın üzərinə qoymağa çalışır. Bu Bakının ənənəvi xəttidir. Bütün maneələrin aradan qaldırıldığını düşünmürəm. Zəmanət və ya vasitəçilik baxımından əsas maneə alət üzrə beynəlxalq konsensusun olmamasıdır.
Sual – Doğrudanmı Ermənistan və Azərbaycan sülh müqaviləsi imzalamağa yaxındırlar?
Cavab – Sırf deklarativ olaraq, bəli. Nə qədər ki, Azərbaycan qoşunları Ermənistanın suveren ərazilərini işğal edir, sülh danışıqlarının uğurlu başlayacağını düşünmürəm. Lakin yenə də deyirəm, əsas maneə vasitəçi və zamin statusunu qəbul etmək baxımından əsas ifaçılar arasında mövcud fərqlərdir.
