Bu gün işğal olunmuş Dağlıq Qarabağ Respublikasının paytaxtı Stepanakertdə İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının (İƏT) 17-ci zirvə toplantısı (3-4 iyul) başlayıb və təşkilatın üzv ölkələrinin rəhbərləri iştirak edir.
Hazırda təşkilatın üzvləri bunlardır: Azərbaycan, Türkiyə, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Pakistan, Tacikistan, İran, Türkmənistan, Əfqanıstan və Özbəkistan.
Zirvə toplantısının məqsədi üzv ölkələr arasında iqtisadi əlaqələrin və regional inkişafın, ticarət-iqtisadi münasibətlərin möhkəmləndirilməsi üzrə strateji məsələlərin müzakirəsidir.
4 iyulda Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan da zirvə toplantısında iştirak edəcək. Türkiyənin Azərbaycandakı səfiri Birol Akgün bu münasibətlə bildirib ki, “Stepanakert” (öz çıxışında şəhərin mənimsənilmiş adından – Xankəndi istifadə edib) beynəlxalq diplomatik platformaya çevrilir.
Türkiyə və Azərbaycan arasında mövcud olan strateji ittifaqın əhəmiyyətini vurğulayan səfir qeyd edib ki, üzv ölkələrin liderlərinin iştirakı ilə keçirilən zirvə toplantısında regionun gələcəyi ilə bağlı məsələlər müzakirə olunacaq.
Tədbirdə iştirak etmək məqsədilə Stepanakertə Pakistanın baş naziri də gedib.
Dağlıq Qarabağ qaçqınlarının hüquqlarını müdafiə edən birlik işğal olunmuş Qarabağda keçirilən zirvə toplantısı və onun iştirakçıları ilə bağlı bəyanat yayıb:
“Qeyd etmək lazımdır ki, hələ 2020-ci ilin 44 günlük müharibəsində təməli qoyulan Azərbaycan-Türkiyə-Pakistan geosiyasi ittifaqının yüksək səviyyədə zirvə toplantısında iştirakı göstərir ki, Azərbaycanın irqi nifrət siyasəti və anti-erməni strateji planları təkcə Bakının gündəmində deyil, həm də dəqiq hazırlanmış çoxtərəfli strategiyaya malikdir və bu, həm ritorikada, həm iqtisadi, həm də siyasi sahədə özünü göstərir.
Əslində, Azərbaycan təkcə 2020-2023-cü illər müharibəsinin və etnik təmizləmənin nəticələrini qoruyub saxlamağa deyil, həm də onları güc və iqtisadi həllər vasitəsilə möhkəmləndirməyə çalışır ki, bu da beynəlxalq ictimaiyyətin sülh çağırışlarına açıq şəkildə ziddir.
Qeyd edək ki, zirvə toplantısının keçirildiyi yer xüsusi olaraq seçilib, çünki Azərbaycan 2020-2023-cü illərdə məhz Stepanakertdə və Qarabağın digər bölgələrində törədilmiş hərbi cinayətləri və soyqırımı əməllərini gizlədərək, şəhəri Azərbaycanın yeni strategiyalarının hazırlanma məkanına çevirir və onu beynəlxalq “tərəfdaşların” diqqət mərkəzində saxlayır.
Zirvə iştirakçıları elə bir şəhərdədirlər ki, 2020-ci il müharibəsinin ilk günündən Azərbaycanın hərbi əməliyyatlarının hədəfi olub, müharibədən sonra isə ərazinin azərbaycanlaşdırılması və islamlaşdırılmasının əsas mərkəzlərindən birinə çevrilib.
2020-ci il müharibəsindən sonra Azərbaycan hakimiyyəti Stepanakertin erməni kimliyinin təhrif olunması siyasətini ardıcıl şəkildə həyata keçirir, onu “azərbaycanlı” şəhər kimi təqdim edir.
Bu proses həm adların dəyişdirilməsi, həm mədəni irsin məhv edilməsi, həm də şəhərsalma sahəsində genişmiqyaslı dəyişikliklərlə müşayiət olunur.
2024-cü ildə Azərbaycan prezidenti Stepanakertin “Yenidənqurma” meydanını “Xankəndi Qələbə Meydanı” adlandırdı, şəhərin mərkəzi meydanlarından birini isə erməni xalçası naxışları ilə “bəzədi”.
Eyni zamanda, ötən il Stepanakertin tarixi erməni məhəlləsi tamamilə dağıdıldı. Bundan əlavə, zorla köçürülmüş vətəndaşların şəxsi mülkiyyəti, bütün əmlakı ilə birlikdə məhv edildi və bu, erməni xalqının geri qayıtmaq və mülkiyyət toxunulmazlığı hüququnu pozdu.
Aydındır ki, həm Stepanakertin, həm də Qarabağın digər yaşayış məntəqələrinin “azərbaycanlaşdırılması” Azərbaycan hakimiyyətinin anti-erməni siyasi strategiyasına uyğundur.
Stepanakertdə Şarl Aznavurun abidəsi, Yuxarı parkda yerləşən Qartal abidəsi, Aleksandr Myasnikyanın, Stepan Şaumyanın heykəlləri məhv edilib.
Qarabağ qəhrəmanı Aşot Qulyanın xatirə daşı, Yuri Poqosyanın büstü dağıdılıb, Stepanakertin qardaşlıq məzarlığı təhqir edilib, şəhərin simvoluna çevrilmiş xaç yerə atılıb.
Fakt budur ki, qanlı rejimin dəvətini qəbul etməklə zirvə iştirakçıları bu siyasətlə razılaşır və insan hüquqlarının pozulmasının tərəfdarına çevrilirlər.
Dağlıq Qarabağ qaçqınlarının hüquqlarını müdafiə edən birlik Azərbaycanın Stepanakerti azərbaycanlaşdırmaq, islamlaşdırmaq və onu Azərbaycanın yeni strateji mərkəzinə çevirmək cəhdlərini qətiyyətlə pisləyir.
Biz Dağlıq Qarabağdan olan erməni qaçqınların hüquqlarının tam bərpası üçün beynəlxalq hüquqi təminatlar tələb edirik. Eyni zamanda, beynəlxalq ictimaiyyəti Stepanakertə qarşı Azərbaycanın həyata keçirdiyi soyqırımı siyasətinə hüquqi qiymət verməyə çağırırıq və bunu beynəlxalq humanitar və insan hüquqları pozuntusu kimi qiymətləndirməyi tələb edirik, bu isə regionun sabitliyini və sülhünü ciddi şəkildə pozur”.
