Azərbaycanın açdığı təcavüzkar müharibə nəticəsində Ermənistan Respublikasında Artsax Respublikasında həlak olan hərbçilərin və mülki şəxslərin ümumi sayı 3822 nəfər təşkil edir.
İstintaq Komitəsi bu məlumatları ötən gün təqdim edərək, 187 hərbçinin və harada olduğunu rəsmən bildirib. 21 mülki şəxslərin yerləri məlum deyil. Azərbaycan bu günə kimi əsir götürdüyü 150 ermənini Ermənistana ekstradisiya edib.
2021-ci ildən bu günə kimi Azərbaycan 38 erməni hərbi əsirinə qarşı saxta ittihamlar: terrorizm, casusluq, silahlı birləşmələr yaratmaq, sərhədi qanunsuz keçməkdə ittiham edərək, çevik qaydada hökm çıxarıb.
“Amnesty International” təşkilatının son hesabatında Azərbaycanda əsir saxlanılan ermənilərin dəqiq sayının məlum olmadığı, lakin onlarla əsirlər qeyri-insani şəraitdə olduğu, tələsik və ədalətsiz məhkəmələrə məruz qaldığı bildirilir.
“30-a yaxın erməni əsirinin taleyi və harada olması onların zorakılıqla yoxa çıxması və mümkün qətlə yetirilmələri ilə bağlı iddialar fonunda naməlum olaraq qalmaqdadır”- deyərək hesabatda bildirilib.
İnsan haqları təşkilatı onu da xatırladır ki, hələ sentyabr ayında Avropa Şurası “onlarla əsirlərin qeyri-insani şəraitdə olması” ilə bağlı narahatlığını bildirmişdi.
“Radiolur”a müsahibəsində ER Beynəlxalq Hüquq Məsələləri üzrə nümayəndəliyinin rəhbəri Liparit Drmeyan müharibə başa çatdıqdan sonra Ermənistan Avropa məhkəməsinə neçə işlə bağlı müraciət edib? Ümumiyyətlə, hərbi əsirlərin neçə sayından söhbət gedə bilər?
“Ermənistan Respublikası hökuməti “Ermənistan Azərbaycana qarşı” dövlətlərarası şikayəti çərçivəsində Azərbaycanda saxlanılan hərbi əsirlərin hüquqlarının müdafiəsi üçün müvəqqəti tədbirlərin tətbiqi üçün Avropa İnsan Hüquqları məhkəməsinə ərizələr təqdim edib.
300-dən çox ərizələr verilib, onlardan 291-i təmin edilib.170-dən çox şikayət Ermənistan hökuməti, qalanları hüquq müdafiəçiləri və ayrı-ayrı hüquqşünaslar tərəfindən verilib: Hazırda Azərbaycan 38 hərbi əsir və mülki şəxslərin olduğunu təsdiqləyib.
Drmeyan qeyd edir ki, Azərbaycan Avropa məhkəməsinin bütün aralıq qərarları ilə bağlı dolğun məlumat vermir və müddətləri saxlayır.
2021-ci il sentyabrın 27-dən Avropa məhkəməsi Azərbaycandan 291 nəfərin nəinki saxlanma şəraiti ilə bağlı məlumat tələb edib.
Hüquq müdafiəçilərinin fikrincə, Azərbaycan bu sorğulara mücərrəd cavablar və tibbi sənədlərlə bağlı cüzi məlumat verir, humanitar hüquqa hörmətlə yanaşdığını bəyan edən bəyanatlarla məhdudlaşır.
“Bu iş tərzi Avropa məhkəməsində baxılan “Ermənistan Azərbaycana qarşı” dövlətlərarası şikayət çərçivəsində qiymətləndiriləcək və burada məhkəmə Azərbaycanın bu davranışına da istinad edəcək” – deyərək Drmeyan “Radiolur”a bildirib.
“Bütün hallarda Azərbaycan bu suallara cavab vermir, hal-hazırda Azərbaycan tərəfindən təsdiqlənən 38 nəfər hələ də Azərbaycanda qalır.
Azərbaycanın cavab vermədiyi bütün digər şəxslər, lakin məcburi itkin düşmüş şəxslərin hüquqlarının pozulması kontekstində Avropa Məhkəməsinə təqdim edilən foto, video və ya digər sübut kimi faktlar mövcuddur.
Əslində Azərbaycan hələ də həmin şəxslərin harada olması ilə bağlı heç bir məlumat vermir. Lakin biz ayrı-ayrı hüquqşünaslar əsaslandırırıq ki, həmin şəxslər nə vaxtsa Azərbaycan silahlı qüvvələrinin nəzarətində olublar”.
Belə çıxır ki, AİHM-in təsdiq etdiyi 291 ərizədən Bakı 38-ni təsdiq edir, təxminən 253-ü üçün “sükut” edir və beynəlxalq platformalarda Azərbaycanda əsir olmadığını bəyan edir.
Dünən MDB Parlamentlərarası Assambleyası zamanı Azərbaycan Milli Məclisinin sədri Sahibə Qafarova Azərbaycanın bütün hərbi əsirləri Ermənistana təhvil verdiyini açıqlayıb.
Beynəlxalq insan haqları təşkilatları eyni fikri bölüşmür. Ötən gün İtkin düşmüş şəxslər üzrə Beynəlxalq Komissiyanın baş direktoru Ketrin Bomberqer Ermənistanda idi.Xarici İşlər nazirliyi, Müdafiə nazirliyi və İnsan Hüquqları müdafiəçisi ilə keçirilən görüşlərdə Azərbaycanın beynəlxalq hüquq normalarını pozduğu vurğulanıb.
