Avropa yeni qaz böhranı təhlükəsi ilə üz-üzədir. Bloomberg agentliyinin qiymətləndirməsinə görə, 2024-cü ilin qışında qaz tələbatının artması və ehtiyatların sürətlə azalması enerji bazarında gərginlik yarada bilər.
Xüsusilə Rusiya-Ukrayna müharibəsinin nəticəsində qazın qiymətləri 45% artıb. Bloomberg-in məlumatına əsasən, Qərb analitikləri hesab edirlər ki, qaz anbarları gözləniləndən daha tez boşala bilər ki, bu da xüsusilə Almaniya üçün ciddi sınaq olacaq.
Bundan əlavə, Rusiyadan qaz tədarükü yeni məhdudiyyətlər və tranzit razılaşmalarının müddətinin bitməsi ilə əlaqədar olaraq qeyri-sabit qalır.
Bütün bu şəraitdə türk-azərbaycan enerji ziddiyyətləri diqqətəlayiqdir.
Rusiya-Ukrayna müharibəsindən sonra, Qərbin rus qazından imtina etməsi ilə Avropaya qaz tədarükündə Türkiyə və Azərbaycan əsas rol oynamağa başladılar.
Analitiklər qeyd edirlər ki, bu kontekstdə artıq uzun müddətdir Ankara ilə Bakı arasında fikir ayrılıqları mövcuddur.
Bu fikir ayrılıqları xüsusilə 2020-ci ildən sonra kəskinləşdi, Transadriatik Qaz Kəmərinin (TAP) istismara verilməsi Azərbaycanın Avropadakı siyasi təsirini artırdığı bir dövrdə, Ərdoğan dəfələrlə Əliyevə xatırlatdı və hətta açıq şəkildə bəyan etdi ki, Qarabağdakı 44 günlük müharibədə qələbə üçün Azərbaycan məhz Türkiyənin birbaşa iştirakına borcludur.
Ərdoğanın bu kimi bəyanatları Bakıda birmənalı qarşılanmasa da, bəzi ekspertlərin fikrincə, türk-azərbaycan ziddiyyətlərində ciddi heç nə yoxdur.
Türkoloqlar bildirirlər ki, strateji baxımdan türk-azərbaycan münasibətlərində heç bir dəyişiklik baş verməyib və fikir ayrılıqları sırf neft və qaz ixracı kontekstində maliyyə məsələləri ilə bağlıdır.
Bəzi ekspertlərin fikrincə, Azərbaycan bəzən qazın qiymətini artırır ki, bu da Türkiyənin xoşuna gəlmir, lakin sonda tərəflər razılığa gəlirlər və bu, adi danışıqlar prosesidir.
